Logo Slingeland Ziekenhuis.
Topbalk beeld rechts.
Topbalk beeld midden.
 
Klik op deze knop om alle folders te doorzoeken.Zoek folders
Klik op deze knop om dit document te printen.Print pagina
Klik op deze knop om dit document als PDF te downloaden.Download PDF
Klik op deze knop om de tekstgrootte te vergroten.Grotere tekst
Klik op deze knop om de tekstgrootte te verkleinen.Kleinere tekst

Folder informatie logo

De knop om deze folder als favoriet te markerenFavorietDe knop om deze folder per email door te sturen.Stuur door

Kindergeneeskunde


Infecties bij pasgeborenen

Groep B Streptokokken (GBS)


Algemeen
Pasgeboren baby's kunnen ziek worden door infecties. Als dat binnen drie dagen na de geboorte gebeurt, spreken we van een vroege vorm van een infectie. De infectie kan mild verlopen maar kan ook leiden tot bijvoorbeeld een hersenvliesontsteking, longontsteking of een bloedinfectie. Een veelvoorkomende bacterie die een infectie kan veroorzaken bij pasgeboren baby's, is de Groep B Streptokok (GBS). In deze folder leest u daar meer over.

U ontvangt deze folder omdat u:
  • zwanger bent en u een verhoogd risico heeft op het overdragen van deze bacteriën;
  • uw pasgeboren baby (mogelijk) een infectie heeft.
In deze folder leest u over de mogelijke oorzaken van de infectie door GBS, de risicofactoren, de verschijnselen en de behandelmogelijkheden.

Groep B streptokokken
Streptokokken zijn bacteriën die zich vooral in de darmen bevinden en soms ook in de baarmoedermond of vagina. Er bestaan verschillende soorten streptokokken. De Groep B Streptokok (GBS) is er een van. Ongeveer één op de vijf zwangere vrouwen draagt GBS bij zich. In de meeste gevallen zonder dat ze er last van hebben en dus zonder dat ze het weten. In sommige gevallen veroorzaakt GBS een blaasontsteking.

Besmetting
Baby's kunnen op drie manieren worden besmet met GBS:
  • In de baarmoeder: als de vliezen zijn gebroken, kunnen de bacteriën terechtkomen in het vruchtwater en ook de baby bereiken.
  • In de vagina: als er Groep B streptokokken aanwezig zijn in en rond de vagina, kan de baby tijdens de uitdrijvingsfase van de bevalling besmet worden.
  • Na de geboorte: dit gebeurt dan meestal in de eerste dagen na de bevalling via de handen van een volwassene. De kans op besmetting neemt af als de baby 12 weken oud is.
De meeste kinderen die bij hun geboorte besmet worden met GBS, merken daar niets van. De bacterie is dan wel terug te vinden aan de buitenkant van hun lichaam, maar zij worden daar niet ziek van.

1 op de 1000 pasgeborenen die per jaar in Nederland worden geboren, worden wél ziek door GBS.

Verschijnselen bij de baby
Bij baby's die ziek worden door besmetting met GBS, zien we vaak de volgende verschijnselen:
  • een grauwe kleur;
  • ander gedrag (bijvoorbeeld klaaglijk huilen of lusteloosheid);
  • slecht drinken;
  • een te lage (lager dan 36 °C) of te hoge (hoger dan 38 °C) lichaamstemperatuur;
  • een snelle of kreunende ademhaling waarbij de neusvleugels bewegen.
De ziekte kan zich snel ontwikkelen, soms binnen enkele uren. Het is daarom belangrijk om bij deze verschijnselen direct contact op te nemen met de verloskundige (als uw kind nog geen 10 dagen oud is), de huisarts of huisartsenpost.

Kans op een infectie met GBS
De kans dat een kind ziek wordt door een GBS-besmetting, is groter als er sprake is van één of meer van de volgende risicofactoren:
  • Langdurig gebroken vliezen (langer dan 18-24 uur).
  • Een vroeggeboorte (korter dan 37 weken zwangerschap).
  • Temperatuursverhoging van de moeder tijdens de bevalling (hoger dan 38.0 °C, rectaal gemeten).
  • Tekenen van een ernstige infectie (bijvoorbeeld bloedvergiftiging) bij de moeder rondom de bevalling.
  • Een infectie of verdenking op een infectie bij een ander kind in het geval van een meerlingzwangerschap.
  • Dragerschap bij de moeder tijdens de zwangerschap (bijvoorbeeld door een urineweginfectie of uitstrijkje waarbij GBS is geconstateerd).
  • Een eerder gebaard kind dat een GBS-ziekte heeft gehad.
Behandelmogelijkheden tijdens de bevalling
Om de kans op besmetting van de pasgeborene te verkleinen, kan worden overwogen om de zwangere tijdens de bevalling antibiotica (bij voorkeur penicilline) te geven. Dit gebeurt bij één of meer van de volgende risicofactoren:
  • als u een ouder kind heeft dat een GBS-ziekte heeft gehad;
  • als bekend is dat u tijdens de zwangerschap de GBS-bacterie bij u draagt;
  • bij een vroeggeboorte waarbij de vliezen langdurig zijn gebroken;
  • als u tijdens de bevalling koorts heeft.
Behandelmogelijkheden bij (mogelijke) infectie pasgeborene
Als een pasgeboren baby (mogelijk) een infectie heeft, wordt hij in het ziekenhuis behandeld met antibiotica via een infuus. Antibiotica wordt in ieder geval voorgesteld bij één van de volgende verschijnselen:
  • tekenen van een ernstige infectie bij het kind;
  • tekenen van een ernstige infectie (bijvoorbeeld bloedvergiftiging) bij de moeder rondom de bevalling;
  • een infectie of verdenking op een infectie bij een ander kind in het geval van een meerlingzwangerschap;
  • als er ten minste twee riscofactoren en/of ziekteverschijnselen aanwezig zijn bij het kind.
Tijdens de opname in het ziekenhuis wordt onder andere bloedonderzoek gedaan om na te gaan of er daadwerkelijk sprake is van een infectie. Soms is een ruggenprik nodig. Er kan dan worden onderzocht of er sprake is van een hersenvliesontsteking.

Gevolgen van besmetting met GBS bij de baby
Een infectie met GBS kan een longontsteking (pneumonie), bloedinfectie (sepsis) of een hersensvliesontsteking (meningitis) veroorzaken. Hoe de ziekte zich ontwikkelt is afhankelijk van de weerstand van de baby, de duur van de besmetting voordat de behandeling start en vermoedelijk van het type GBS-bacterie. Als de ziekte ernstig verloopt, is er een verhoogde kans op blijvende schade, zoals blindheid, doofheid en ernstige lichamelijke en/of geestelijke handicaps. Ongeveer 5% van de baby's die ziek wordt door de GBS-bacterie, overlijdt hieraan.

Contact opnemen
Bent u (weer) thuis, neem dan direct contact op als uw baby:
Neemt u bij deze verschijnselen contact op met de verloskundige (als uw kind nog geen 10 dagen oud is), de huisarts of huisartsenpost.

Stichting Ouders Groep B Streptokokken
Er is een Stichting Ouders Groep B Streptokokken, Stichting OGBS. Deze stichting is opgericht door en voor ouders van kinderen die besmet zijn geraakt met GBS. Voor meer informatie: www.ogbs.nl

Vragen
Heeft u vragen? Neemt u dan contact op met de secretaresse van de polikliniek Kindergeneeskunde, telefoonnummer (0314) 32 95 96. Buiten kantooruren kunt u bellen met de kinderafdeling, telefoonnummer (0314) 32 92 96.

Hoe gaan wij met uw vertrouwelijke gegevens om
Zodra u zich meldt in het ziekenhuis, leggen wij persoonlijke gegevens over u vast. Die gegevens zijn geheim. Alleen de arts die u behandelt, de zorgverleners die bij uw behandeling betrokken zijn en uzelf mogen uw gegevens inzien. Het ziekenhuis is verplicht om de kwaliteit van zorg te bewaken en verbeteren. Daarom kan het nodig zijn om gegevens te verstrekken aan personen binnen of buiten het ziekenhuis. Het verstrekken van gegevens is aan wettelijke regels gebonden (zie het 'Privacyreglement Patiënten', verkrijgbaar bij Bureau Patiëntenvoorlichting).

Wanneer zorgverleners van verschillende zorginstanties samenwerken bij uw behandeling, noemt men dit ketenzorg. Als het voor een goede behandeling of verzorging noodzakelijk is dat de zorgverleners uit de keten toegang hebben tot uw patiëntgegevens, dan is dit toegestaan. Dit is echter alleen toegestaan als u van tevoren duidelijk bent geïnformeerd over welke hulpverleners van welke zorginstanties deel uitmaken van deze keten en u hier geen bezwaar tegen heeft.

Daarnaast kunnen uw huisarts, de huisartsenpost en uw apotheker een samenvatting van uw medische gegevens inzien bij spoedeisende zorg buiten praktijkuren. Meer informatie kunt u lezen in de folder 'Uw rechten en plichten als patiënt'. Deze folder kunt u raadplegen op www.slingeland.nl (klik op: Patiënteninfo > Folders).


Foldernummer: 2249-jan 20