De uroloog heeft u verteld dat u mogelijk een vernauwing van de plasbuis (urethrastrictuur) heeft. Een vernauwing van de plasbuis kan op verschillende manieren ontstaan, bijvoorbeeld:

• doordat u eerder een katheter in uw blaas heeft gehad;
• door een eerdere operatie aan uw urinewegen;
• door een trauma (vaak als u als kind op de stang van een fiets gevallen bent);
• door een ongeluk;
• door een huidaandoening, lichen sclerosis. Deze aandoening komt meestal voor op de voorhuid, maar kan soms doorgaan tot in de plasbuis.

Soms wordt er geen oorzaak gevonden.

Onderzoeken

Tijdens een afspraak met de uroloog wordt onderzocht of er een vernauwing is in de plasbuis en in welke mate de vernauwing aanwezig is. U krijgt verschillende onderzoeken:

• Flowmeting
  De kracht en de duur van de urinestraal wordt gemeten met behulp van een flowmeter. Wij vragen u daarom indien mogelijk met een volle blaas naar de afspraak te komen. Tijdens het onderzoek plast u in een speciaal toilet. In dit toilet zit een meter die de kracht van de straal meet. Daarna bekijkt de uroloog met een echo of de blaas goed leeg is. Het is namelijk belangrijk om te weten of u de blaas goed leeg plast. Als er te veel urine in uw blaas achterblijft, kan dit klachten veroorzaken.

• Cystoscopie
  Na de flowmeting krijgt u een cystoscopie. Tijdens dit onderzoek bekijkt de uroloog met een kleine dunne camera (kinderscoop) in de plasbuis. De uroloog kan zo de vernauwing goed in beeld krijgen en beoordelen of een ballondilatatie mogelijk is. U kunt tijdens dit onderzoek zelf meekijken op het scherm.

• Retrograde urethrogram (X-RUG)
  Soms wordt er ook een retrograde urethrogram (X-RUG) gemaakt. Bij dit onderzoek wordt de plasbuis in beeld gebracht met behulp van contrastvloeistof. De uroloog plaatst een katheter met ballonnetje in het uiteinde van de plasbuis. Het ballonnetje wordt een beetje opgeblazen zodat het slangetje blijft zitten. U bepaalt samen met de uroloog hoe ver het ballonnetje opgeblazen wordt. Via de katheter wordt het contrastmiddel in de plasbuis gespoten. Als de plasbuis goed gevuld is, maakt de uroloog foto’s. Soms vraagt de uroloog u om tijdens het onderzoek te plassen. Na afloop laat de uroloog het ballonnetje weer leeg en wordt de katheter verwijderd.

Uitslag van de onderzoeken

Na de onderzoeken bespreekt de uroloog met u of er een vernauwing is en of een behandeling met een ballonnetje mogelijk is. Als u kiest voor ballondilatatie, kan de uroloog deze behandeling vaak direct uitvoeren.

Behandeling ballondilatatie

Bij een ballondilatatie wordt de vernauwing van de plasbuis opgerekt met een ballonnetje. Tegelijkertijd komt het medicijn Paclitaxel vrij. Dit medicijn wordt al tientallen jaren veilig gebruikt bij dotterbehandelingen bij vernauwde bloedvaten. Het helpt om littekenvorming te remmen, zodat de vernauwing minder snel terugkomt.

Zwangerschapswens

Heeft u op dit moment een zwangerschapswens met uw partner? Meld dit dan vooraf bij de uroloog. Het medicijn Paclitaxel wordt dan afgeraden.

Verloop van de behandeling

De uroloog brengt eerst een dun draadje via de penis in de plasbuis. Vervolgens kijkt de uroloog met een kleine camera (kinderscoop) of het draadje goed voorbij de vernauwing ligt. Daarna schuift de uroloog een ballonkatheter over het draadje door de vernauwing heen. De ballon is dan nog leeg. De uroloog controleer met de kleine camera of de ballon op de juiste plek zit. Vervolgens wordt de ballon gevuld met water. Zo wordt de vernauwing opgerekt en komt het medicijn in de wand van de plasbuis.

De ballon blijft 5 minuten opgeblazen in de plasbuis. De eerste minuut kan dit wat gevoelig zijn, daarna neemt dat meestal snel af. Na 5 minuten wordt de ballon leeggelaten en verwijderd. De uroloog controleert met de kleine camera of de vernauwing goed open is.

Na de behandeling krijgt u geen katheter.

Na de behandeling

Na de behandeling merkt u vaak meteen dat de urinestraal beter is bij het plassen. Soms ziet u aan het begin of einde van de urinestraal wat bloed bij de urine. Dit is normaal. De eerste dag kan het plassen een schrijnend gevoel geven. Drink voldoende water, dan gaat dit gevoel meestal snel weg.

Leefregels

Wanneer u behandeld bent met het medicijn Paclitaxel, zijn er na de behandeling enkele leefregels waar u zich aan moet houden:

• Gebruik 4 weken lang een condoom bij geslachtsgemeenschap. Het medicijn kan namelijk ook in de sperma terecht komen.
• Als u gemorst heeft bij het plassen, maak dit dan meteen zelf schoon. Zo voorkomt u dat anderen blootgesteld worden aan het medicijn Paclitaxcel. U hoeft geen apart toilet te gebruiken.
• U mag gedurende 2 weken na de behandeling niet fietsen.

Vervolgafspraak

De uroloog belt u na de behandeling om te horen hoe het met u gaat. Dit is meestal na 6 weken tot 3 maanden.

Wanneer contact opnemen met het ziekenhuis?

Neem contact op met de polikliniek Urologie in de volgende situaties:

• Als u zoveel moeite heeft met plassen dat u denkt dat uw blaas niet meer helemaal leeg raakt.
• Als u koorts krijgt boven de 38,5 °C.
• Als u bloed in de urine heeft en de urine donkerrood is of er stolsels in zitten.
• Als uw urine stinkt of troebel is én u pijn heeft bij het plassen.

Vragen

Heeft u na het lezen van deze folder nog vragen? De uroloog of verpleegkundige bespreekt ze graag met u tijdens één van uw afspraken. Het kan handig zijn uw vragen van tevoren op papier te zetten. Natuurlijk kunt u uw vragen ook telefonisch stellen. Het telefoonnummer van de polikliniek Urologie is (0314) 32 95 72.

Verhinderd

Bent u op het afgesproken tijdstip verhinderd, belt u dan zo snel mogelijk de polikliniek Urologie. Er kan dan nog een andere patiënt in uw plaats komen. Wij maken met u dan een nieuwe afspraak.

Extra informatie

Ervaringen met ballondilatatie

Over de hele wereld wordt ballondilatatie steeds vaker gebruikt bij vernauwingen van de plasbuis. Het is een patiëntvriendelijke behandeling die veilig op de polikliniek kan worden uitgevoerd. Het resultaat is vaak goed. Het gebruik van een ballon met het medicijn Paclitaxel geeft meestal een beter resultaat dan het oprekken zonder medicijn.

Gebruik van de ballon (off-label)

In het Slingeland Ziekenhuis gebruiken we sinds een aantal jaren bij een plasbuisvernauwing een ballon die officieel bedoeld is voor het oprekken van bloedvaten. Dit heet off-label gebruik. Dat betekent dat het hulpmiddel wordt gebruikt voor een andere toepassing dan waarvoor het oorspronkelijk bedoeld is. Als u kiest voor ballondilatatie, geeft u dus ook toestemming voor dit off-label gebruik.

Resultaten en veiligheid

Omdat wij deze ballon off-label gebruiken, houden wij de resultaten van de behandeling anoniem bij in een database. Bij 70 tot 80 procent van depatiënten is het resultaat goed en plassen patiënten weer met een krachtige straal. Daarnaast is het een veilige behandeling.

Mogelijke bijwerkingen zijn:

• kortdurend wat bloed in de urine;
• heel soms een blaasontsteking (<1%).

De behandeling heeft geen invloed op de erectie.